Trong tiến trình hội nhập kinh tế sâu và rộng, lợi ích từ các thỏa thuận thương mại tự do (FTA) mang lại là không thể phủ nhận và Việt Nam đã tích cực chủ động tham gia đàm phán, ký kết 8 FTA song phương, gia nhập WTO và hiện đang đàm phán các FTA thế hệ mới, chuẩn mực cao hơn.
Theo ông Trương Đình Tuyển – nguyên Bộ trưởng Bộ Thương mại, TPP sẽ có phạm vi rộng hơn, yêu cầu thực thi cao hơn và khả năng tác động thể chế kinh tế thị trường rộng lớn hơn. Các nội dung không có trong WTO hoặc Việt Nam chưa cam kết trong WTO đã được đưa vào TPP như đầu tư công, mua sắm Chính phủ, chính sách cạnh tranh và doanh nghiệp nhà nước,…
Bên cạnh đó, khi tham gia TPP, Việt Nam cần phải điều chỉnh cả những nội dung không trực tiếp mang tính thương mại nhưng có liên quan đến thương mại như quyền của người lao động, các tổ chức xã hội dân sự, môi trường, lao động, công đoàn…
Ông Trương Đình Tuyển cũng cho rằng, khi tham gia các FTA, đặc biệt là TPP sẽ tạo động lực cải cách thể chế, là cơ hội để Việt Nam hình thành đồng bộ thể chế kinh tế thị trường. Qua đó, bảo đảm việc phân bổ nguồn lực hiệu quả hơn.Theo ông Tuyển, thể chế là yếu tố quyết định nhất đến sự phát triển nhanh và bền vững chứ không phải là các lợi thế tự nhiên (tài nguyên, vị trí địa lý…). Thể chế tạo ra lợi thế so sánh động và đây chính là lợi ích dài hạn khi tham gia TPP. Tăng trưởng xuất khẩu, thu hút mạnh đầu tư là kết quả cụ thể của quá trình hoàn thiện thể chế theo yêu cầu khi tham gia các FTA, trong đó có TPP.
Khi tham gia TPP, Việt Nam sẽ phải hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường theo hướng cải cách mạnh mẽ doanh nghiệp nhà nước, tạo lập môi trường cạnh tranh bình đẳng giữa các doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế, kể cả với doanh nghiệp FDI. Thực hiện nhất quán cơ chế giá thị trường, loại bỏ mọi hình thức trợ cấp trái với quy định của WTO.
