Ngày 14/10 hàng năm được lựa chọn là Ngày Tiêu chuẩn thế giới nhằm tôn vinh những đóng góp của các chuyên gia, tổ chức trên toàn cầu trong việc xây dựng và phát triển các tiêu chuẩn quốc tế. Đây cũng là dịp nâng cao nhận thức về vai trò của tiêu chuẩn đối với chất lượng sản phẩm, dịch vụ, an toàn, hiệu quả kinh tế và phát triển bền vững.
Tiêu chuẩn quốc tế – nền tảng cho hợp tác và phát triển
Ngày Tiêu chuẩn thế giới được hưởng ứng bởi ba tổ chức tiêu chuẩn hóa quốc tế hàng đầu gồm Tổ chức Tiêu chuẩn hóa quốc tế (ISO), Ủy ban Kỹ thuật Điện quốc tế (IEC) và Liên minh Viễn thông quốc tế (ITU). Ngày kỷ niệm là sự ghi nhận nỗ lực hợp tác của hàng nghìn chuyên gia trên thế giới trong việc xây dựng những thỏa thuận kỹ thuật tự nguyện, được công bố dưới hình thức các tiêu chuẩn quốc tế.
Mỗi tổ chức đảm nhiệm những lĩnh vực chuyên môn riêng, cùng góp phần hình thành nền tảng kỹ thuật cho các hoạt động sản xuất, kinh doanh và đời sống. ISO xây dựng các tiêu chuẩn quốc tế trên nhiều lĩnh vực, từ công nghiệp, dịch vụ đến chăm sóc sức khỏe và nông nghiệp. IEC tập trung vào công nghệ điện, điện tử và các lĩnh vực liên quan, góp phần bảo đảm an toàn, hiệu quả cho thiết bị và hệ thống kỹ thuật. Trong khi đó, ITU đóng vai trò quan trọng trong lĩnh vực viễn thông, công nghệ thông tin và truyền thông, thúc đẩy khả năng kết nối và tương thích giữa các hệ thống trên phạm vi toàn cầu.
Thông qua việc thống nhất các yêu cầu và phương pháp kỹ thuật, tiêu chuẩn quốc tế giúp nâng cao chất lượng, độ an toàn và hiệu quả của sản phẩm, dịch vụ; tạo thuận lợi cho thương mại quốc tế; đồng thời hỗ trợ đổi mới sáng tạo và tăng cường hợp tác giữa các quốc gia. Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng liên kết chặt chẽ, tiêu chuẩn trở thành một công cụ quan trọng giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh, đáp ứng yêu cầu thị trường và thích ứng với những thay đổi về công nghệ, môi trường.
Tiêu chuẩn phục vụ các mục tiêu phát triển bền vững
Năm 2026, thông điệp Ngày Tiêu chuẩn thế giới tiếp tục nhấn mạnh chủ đề “Tiêu chuẩn phục vụ các Mục tiêu phát triển bền vững (SDG) – Tầm nhìn chung cho một thế giới tốt đẹp hơn” (Standards for SDGs – Our shared vision for a better world). Chủ đề thể hiện mối liên hệ giữa hoạt động tiêu chuẩn hóa với nỗ lực thực hiện các Mục tiêu phát triển bền vững của Liên hợp quốc, hướng tới xóa đói giảm nghèo, bảo vệ hành tinh và nâng cao chất lượng cuộc sống của con người.
Trong năm nay, thông điệp tập trung làm nổi bật Mục tiêu phát triển bền vững số 7, về năng lượng sạch với giá thành hợp lý. Theo thông điệp chung của ISO, IEC và ITU, năng lượng sạch và đáng tin cậy không chỉ đáp ứng nhu cầu điện năng mà còn giúp duy trì kết nối giữa các cộng đồng, mở rộng cơ hội kinh tế thông qua các dịch vụ và thanh toán số, đồng thời góp phần xây dựng tương lai bền vững hơn cho con người và hành tinh.
Các tiêu chuẩn quốc tế có vai trò hỗ trợ hiện thực hóa mục tiêu này thông qua việc góp phần bảo đảm hạ tầng năng lượng vận hành an toàn, hiệu quả, đồng thời tạo điều kiện tích hợp với công nghệ số và hệ thống truyền thông hiện đại. Việc áp dụng các tiêu chuẩn phù hợp cũng giúp các bên liên quan có cơ sở chung để phát triển, vận hành và đánh giá các hệ thống kỹ thuật.
Thông điệp năm 2026 cho thấy tiêu chuẩn không chỉ là những quy định kỹ thuật mà còn là công cụ hỗ trợ chuyển hóa các cam kết phát triển bền vững thành giải pháp thực tiễn, mang lại lợi ích cho cộng đồng.
Thúc đẩy nhận thức và ứng dụng tiêu chuẩn trong thực tiễn
Hưởng ứng Ngày Tiêu chuẩn thế giới, các cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp có thêm cơ hội nhìn nhận rõ hơn vai trò của tiêu chuẩn trong hoạt động quản lý, sản xuất, cung cấp dịch vụ và bảo vệ lợi ích người tiêu dùng. Việc chủ động tìm hiểu, áp dụng tiêu chuẩn phù hợp góp phần nâng cao chất lượng, bảo đảm an toàn, sử dụng hiệu quả nguồn lực và hướng tới phát triển bền vững.
Tại Việt Nam, việc tăng cường tuyên truyền về tiêu chuẩn hóa, khuyến khích sự tham gia của các bên liên quan và thúc đẩy áp dụng tiêu chuẩn trong các lĩnh vực của đời sống có ý nghĩa thiết thực đối với quá trình phát triển kinh tế – xã hội. Ngày Tiêu chuẩn thế giới 14/10/2026 vì vậy không chỉ là dịp tôn vinh những đóng góp của cộng đồng tiêu chuẩn hóa quốc tế mà còn nhắc nhở về trách nhiệm chung trong việc xây dựng các nền tảng kỹ thuật tin cậy, phục vụ đổi mới sáng tạo và một tương lai bền vững hơn.
Nguyễn Lan Hương